Landschapskantoren: heerlijk helder of overdonderend open?

In de goeie oude tijd waren kantoren ook echt kantoren: een eindeloze opeenvolging van hokjes met een bureau en een mens erin. En toen zagen we het licht en werden heerlijk heldere landschapskantoren de norm. Eind goed, al goed?

De trend om traditionele kantoren in te wisselen voor een open kantoorruimte dateert uit de jaren 1990, toen hippe dotcoms gretig uitpakten met hun unieke bedrijfscultuur en dito interieur. Geleidelijk aan sijpelde het idee van een landschapskantoor door naar ‘gewone’ bedrijven, die het model om diverse redenen omarmden.

Eerst en vooral hoopten ze dat de verschillende geledingen van hun organisatie nauwer met elkaar zouden gaan samenwerken, puur doordat medewerkers elkaar veel meer ontmoeten in een open kantoorruimte. Overleg zou op een informele basis en zelfs spontaan tot stand komen bij de koffiemachine, luidde de verwachting. En een betere interne communicatie zou de kwaliteit van het geleverde werk ten goede komen.

Ook de werksfeer zou erop verbeteren als werknemers niet langer opgesloten zaten in kleine kantoortjes, maar mochten werken in ruime, lichte lokalen. Dat geeft ons een goed gevoel, want uiteindelijk zijn mensen bij uitstek sociale wezens. De trend van open kantoorruimtes ging in veel gevallen samen met een minder uitgesproken hiërarchische structuur.

De kost van landschapskantoren

Het is wel zo eerlijk om er bij te vertellen dat er al gauw een andere motivatie bij kwam om over te stappen naar landschapskantoren. Want het is nu eenmaal goedkoper om al je werknemers bij elkaar te brengen in één grote ruimte, al was het maar omdat je airco, verwarming, licht en netwerkapparatuur in zo’n opstelling veel makkelijker kunt installeren.

Sommige werkgevers vinden het daarnaast een pluspunt dat het in een open kantoor makkelijker is om de werknemers in de gaten te houden. Zij huldigen het nogal ouderwetse standpunt dat mensen harder werken als de baas controleert wat ze allemaal uitspoken.

Geld telt mee, dat zal wellicht voor niemand een verrassing zijn. Maar de keuze voor een landschapskantoor heeft veel ingrijpender gevolgen dan je op het eerste gezicht zou zeggen. En ze zijn niet allemaal even makkelijk in cijfers te vatten als het aantal vierkante meters en het aantal derrières dat een plaatsje moet vinden.

Rust of dynamiek?

De dynamiek die een landschapskantoor met zich meebrengt, is jammer genoeg niet voor iedereen en niet in alle omstandigheden een voordeel. Wie bijvoorbeeld moet omgaan met bezoekers, wil die mensen te woord staan in een rustige omgeving waar je kan focussen. En wie een moeilijk dossier moet doorgronden, zal daar wellicht beter en sneller in slagen als hij of zij niet de hele tijd wordt afgeleid door het gebabbel van collega’s.

Bovendien loopt de trend van het landschapskantoor parallel met een explosie van technologische innovatie, waardoor velen het gevoel hebben dat een dag te kort duurt om overal van op de hoogte te blijven.

We zijn voortdurend in de weer met sociale media en wat er verder nog op onze smartphone gebeurt, waardoor het extra moeilijk wordt om op het werk te doen wat we moeten doen: focussen op het werk zelf.

Lees verder